Bipolara NPN wydłubiesz z elektrośmieci, MOSFET-A "N" z jakiejś starej płyty głównej od kompa, regulowaną zenerkę kupisz za złotówkę albo wybebeszysz z jakiegoś starego telewizora kineskopowego. Potencjometr możesz wpierdyknąć montażowy (także do dorwania z odzysku).
Układ ma histerezę, więc nie będzie się "trzepotał na progu".
Nic tylko se zrychtować!
(Marcin Perliński)
Sprawdzony układ;
Narysuj w kajecie, bo do małej "awaryjnej" instalacji PV, np. w garażu, może się ewentualnie przydać. Kable "siłowe" daj oczywiście odpowiednio grube, a jeśli będą przenoszone ogromne amperaże, to i radiator na MOSFET-a dajemy. Zenerkę pakujemy nie słabszą niż półwatową. Układ nawet po zadziałaniu (= odcięciu dopływu energii do akumulatora) pobiera minimalną odrobinę z tegoż akumulatora, ale są to poziomy tak małe, że w większości przypadków można to "olać". Dioda LED w tym układzie to moim zdaniem jakieś nieporozumienie, ponieważ z akusa nadal dochodzi napięcie, więc ta "idiotka" będzie świecić w kółko (jedynie przy ładowaniu ciut jaśniej) — osobiście na wyjściu szyny plusowej dałbym szeregowo jakiś najtańszy amperomierz wskazówkowy, a diodę LED wypierniczył lub wpiął bardziej rozsądnie (np do kolektora tranzystora bipolarnego, o ile "niechcący" nie zakłóci to działania całego układu).
IRF3205 zaczyna lekko się otwierać przy napięciach rzędu 2 ... 4 V (typowo przy 3 woltach) i w tym momencie przewodzi z nieco mniejszą mocą, dlatego używając tego układu z akusami 3.7 V warto rozważyć ładowanie tychże w pakiecie szeregowym (3S ... 4S) i najlepiej z jakimś balanserem, aby ogniwa ładowały i rozładowywały się równomiernie. Pełną moc (110 amperów) ten MOSFET oddaje przy napięciu 10 woltów podanym na bramkę. Jest to więc ogromny zapas "pałera", czyli nawet używanie tego MOSFET-a z pojedynczym ogniwem 3.7 V powinno pluć w kierunku akusa prądem może i nawet dziesiątek amperów, co w większości zastosowań i tak jest wystarczające. Ilość prądu docierającego do wejścia układu CUT-OFF najłatwiej dozować z poziomu jakiegoś źródła prądowego. Jeśli nasze źródło prądowe ustawimy np. na 4 ampery, to do akusa nijak nie dotrze więcej, więc go nie przegrzejemy i nie wysadzimy w powietrze.
Pozostałoby więc jeszcze pomyśleć o zabezpieczeniu akumulatora (ołowiowego 12V) przed przeładowaniem, co najłatwiej osiągnąć ładując go napięciem buforowym idealnie stabilizowanym na poziomie 13.7 wolta, gdyż wtedy może być podłączony do ładowania w trybie 24/24 i nie powinien się nigdy przeładować. A jeśli nie jesteś zwolennikiem koncepcji buforowej, to wykonaj prostą automatykę ładowania.
Jeśli korzystasz z akusów 3.7 V, to zajrzyj jeszcze tutaj.
(Marcin Perliński)
Robiąc trafa możesz skorzystać np. z tego opisu. Są to trafa małej mocy, więc wystarczy kawałek pręta ferrytowego plus ultracienki drut. Gdybyś jednak postanowił robić pełnoprawne klasyczne trafa na rdzeniach z żelaza miękkiego, to korzystasz z tego blogowpisu.
Tranzystory wszystkie powinny się dać zastąpić współczesnym BC560C.
Głośniczek dajemy ośmioomowy. Tonsilowskie GD5/0.2 produkowano w dwóch wariantach — czterdziesto- oraz ośmioomowe, jednak tu występuje trafo głośnikowe, więc ośmioomowy jest bardziej prawdopodobny.
Autor kazał nawijać dławik w.cz. na rdzeniu kubkowym, ale nie podał jego liczby AL, więc proponuję zadbać, żeby to było wiele setek mikrohenrów (nawet do jednego milihenra).
Kondzior separujący C1 w miarę możliwości styrofleksowy, a może nawet uda Ci się jakimś cudem dorwać mikowy o tak dużej pojemności. Styrofleks i mika to gwarancja zauważalnie lepszego brzmienia odbieranych stacji (= rewelacyjnie wysoka dobroć "Q"), ale zwykły ceramik oczywiście także będzie wystarczająco dobry.
Najbardziej zaawansowanym konstruktorom polecam choćby do "odgapiania niektórości".
Zenerka dziewięciowoltowa. We współczesnych czasach warto ją zastąpić diodą pojemnościową przeznaczoną do strojenia zakresów AM (= czyli taką o stromym zboczu przestrajania i oczywiście sporej pojemności maksymalnej, np. czymś z dawnych "motorolnych" MVAM109/115/125/220 itp.). Dioda pojemnościowa ma lepsze parametry od "zenerki" — przede wszystkim ekstremalnie ograniczoną upływowość, dzięki czemu nastrojona stacja nie ma tendencji do (bardzo) leciutkiego "odjazdu w bok". Zastępując diodę Zenera diodą pojemnościową diodę pojemnościową "podpinamy" oczywiście odwrotnie w stosunku do tego, co przedstawiono na powyższym schemacie.
Pamiętaj, że prezentowany odbiornik ma plus na masie!
(Marcin Perliński)
Jeśli zastosujesz tranzystor wykonawczy, to w miejsce żarówki możesz użyć przekaźnika z diodą gasikową (np. 1N4007). Wersja z tranzystorem wykonawczym ma stan domyślny jako OFF.
Pamiętaj, że scalak 4093 nie jest odporny na odwrotne podanie napięcia zasilania.
(Marcin Perliński)
 |
| rezystor ograniczający prąd do diody LED proponuję zwiększyć nawet do 390 ... 470 omów |
 |
| kondzior elektrolityczny, przy którym zapomniałem dopisać wartość, ma mieć 470 mikrofaradów; rezystor w bazie pierwszego tranzystora ma mieć 1 MΩ |
Pierwszy na samych tranzystorach generuje dźwięk ciągły. Drugi na scalaku i dwóch tranzystorach generuje dźwięk przerywany. Po odpowiednim skalibrowaniu i umieszczeniu w pobliżu drzwi domu czy sklepu może sygnalizować moment wejścia osoby, o ile zagwarantujemy stałe sztuczne oświetlenie okolic drzwi. Do drugiego układu jest nawet filmik.
Koncepcje warte rozważenia!
(Marcin Perliński)
Sprawdzony koncept z radzieckiego magazynu "Radio" z roku 1974, wykonany i zaprezentowany przez Wasilija Chwostowa na podstawie porad przekazanych mu przez dziadka, Aleksandra Chwostowa.
Najpierw zastanów się, którą wersję chciałbyś wykonać. Wariant średniofalowy jest prostszy, ponieważ łatwiej zdobędziesz odpowiedni drut, zwojów jest mniej, a kondzior strojeniowy może być znacznie mniejszy (wystarczy nawet taki na 150 pF).
Polecam, ponieważ układ jest "legalny do bólu". Moskiewski Instytut Łączności testował to urządzenie i okazało się, że w odległości 3 metrów poziom zakłóceń jest pomijalnie niski.
Autor powyższej realizacji praktycznej przedstawił także alternatywny bardziej skuteczny klasyczny transformatorowy sposób modulacji (szczegóły w końcowej części filmiku).
(Marcin Perliński)
artykuł prasowy plus mirror widełny
 |
| przykład wykonania (Wasilij Chwostow) |
Obejrzyj cały materiał widełny (w języku zwalczanym).
Na niniejszym zablogowaniu była już mowa o samodzielnie "struganym" transformatorze głośnikowym, nawijanym ultracieniutkim łatwo rwącym się drutem DNE na kawałku pręta ferrytowego (a od biedy nawet i na najzwyklejszej śrubie z żelaza miękkiego). Problem tego rozwiązania jest taki, że aby pozyskać ultracienki drut, należałoby "rozbebeszyć" np. uzwojenie silnika krokowego jakiegoś analogowego wskazówkowego budzika kwarcowego. Innym mankamentem jest przy tym fakt, że takie "samorobne" trafko nadaje się tylko do wzmacniaczy audio mniejszej mocy. Na szczęście Aleksander Chwostow z Okręgu Leningradzkiego w Rosji zaprezentował (poprzez wnuka Wasilija) porządną alternatywę w postaci trafa głośnikowego, wykonanego całkowicie "od zera" na rdzeniu z żelaza miękkiego, pozyskanego z wyżarzonej blachy pochodzącej ze starej klasycznej konserwy.
Uwaga!!! W polskich oraz euroskundlonych warunkach konserwy z prawdziwej blachy, zawierającej niemal czyste żelazo, są obecnie prawdziwą rzadkością, ponieważ u nas przeważają puszki ze stopu aluminium z żelazem, do których magnes "klei się" dość słabo, co oznacza, że w żadnym razie nie nadają się one na rdzeń trafa. Możesz jednak pójść do marketu spożywczego z małym magnesem i "obczaić", które produkty są jeszcze w stalowych puszkach — testuj w pierwszej kolejności mleko skondensowane, a jeśli test wypadnie negatywnie, czyli kiedy magnes nie przywrze do puszki z pełną i rozsądną siłą, to przejdź do marketu budowlanego i poszukaj czegoś z prawdziwej blachy stalowej (typu obejma, szersza opaska itp.). Alternatywnie możesz też poszukać w piwnicy jakiejś starej puszki z czasów PRL-u.
Kiedy uzyskasz już metal oraz odpowiedni drut miedziany w izolacji emaliowanej (np. cieńszy ze starego przekaźnika, a grubszy ze zwłok silnika elektrycznego), to wszystko już będzie z górki. Ilość zwojów części pierwotnej (= "cieńszodrutowej') proponuję nieco zwiększyć w stosunku do tego, co zaprezentowano na oryginalnym filmiku oraz na wszelki wypadek wykonać kilka odczepów, z których przynajmniej jeden obowiązkowo znajdzie się dokładnie w połowie uzwojenia. Po dodaniu uzwojenia wtórnego (= "grubszodrutowego") pozostanie nam tylko zamknąć rdzeń (powstanie trafo zwijane) oraz wykonać obejmę/mocowanie.
Przyjrzyj się dokładnie materiałowi źródłowemu oraz w razie potrzeby korzystaj ze starych książek oraz danych katalogowych. Posługując się powyższym materiałem możesz także wykonywać transformatory międzystopniowe (= dopasowujące impedancję), zwłaszcza dla odbiorników lampowych, gdzie przenoszone moce sygnałów są znacznie większe w porównaniu z tym, czego wymagają konstrukcje półprzewodnikowe.
Uwaga końcowa! Zanim zaczniesz robić własny transformator głośnikowy, upewnij się, czy nie uda się go zastąpić zwykłym sieciowym (= a w większości sytuacji można coś wykombinować bez "samorobienia").
Polecam!
(Marcin Perliński)
